1- Nkola ntya nga njagala okukyusa ennamba y’emmotoka enkadde okufuna empya?
Okukyusa ennamba y’emmotoka enkadde okufuna empya, oteekeddwa okuba ng’olina TIN ne paasiwadi yo, okyalire ekibanja kya URA (www.ura.go.ug) oyingire mu akawunti yo eya TIN, ogoberere emitendera gino:
- Genda mu Motor Vehicle
- Nyiga ku Appication for digital number plate
- Yingizaamu ennamba yo ey’emmotoka gy’oyagala okukyusiza number plate
- Oluvannyuma ofuna ebikwata ku mmotoka
- Yingizaamu ensonga nga kwe kukyusa okufuna ennamba ya digito
- Bw’omaliriza, nyiga ‘Submit’
- Fulumya olupapula kw’osabidde okukyusa, nga kuno kujjirako akapapula kw’osasulira, olwo olutwale ku woofiisi evunaanyizibwa ku kugaba number plate.
Weetegereze: Bw’oba oyagala number plate ya mmotoka empya, osasula ensimbi 150,000/=
2- Nzikirizibwa okukwata omuntu atasasudde musolo wadde nga siri wa URA?
Bw’oba toli mukozi wa URA, kyokka n’olaba omuntu eyeebalama okusasula omusolo, tokkirizibwa kumukwata. Wabula osobola okumutuloopera ku nnamba y’essimu 0772141075, nga wano oweebwa ekitundu 1 ku 100 (1%) eky’omusolo ogununuddwa olw’okututemyako.
3- Fred Muhumuza e Lyantonde; Bizinensi yange erina kubeera ya ssente mmeka okutandika okuwa omusolo?
Mwami Muhumuza, bw’otandika bizinesi yo, osuubirwa okutuukiriza obuvunaanyizibwa buno wammanga:
- Okugiwandiisa n’eweebwa TIN
- Okukuuma ebiwandiiko by’ennyingiza n’ensaasaanya yaayo
Ennyingiza eyo bw’eba esukka obukadde 10 mu mwaka, etandika okuggyibwako omusolo.
4- Singa omuntu abadde nannyini bizinensi afa, tukola tutya okubategeeza ne mutagenda mu maaso na kusaba bizinensi ze misolo?
Nannyini bizinesi bw’afa, ennyingiza mu bizinesi eyo bw’eba ekyaliwo, eggyibwako omusolo nga guno gusasulwa abo abagiddukanya ku lw’omugenzi.
5- Ssente ezikung’anyizibwa mu by’obufuzi kituufu nti tulina okuziweera omusolo?
Ensimbi ezisondebwa n’ekigendererwa ky’okwetaba mu byobufuzi (fundraising) teziggyibwako musolo ku nnyingiza olw’ensonga nti tukibala nti buli asonze, ensimbi aziggye ku nnyingiza ye ng’ate ennyingiza eyo eba yaggyibwako omusolo.
6- Kasule; Nakola emyaka 14 mu kampuni y’obukuumi ey’obwanannyini ne bampumuza nga mpezezza emyaka 60. Bampa akasiimo ka 3,000,000/= ne bansala omusolo gwa PAYE gwa 1,000,000/=. Bannange obwo buba bwenkanya?
Mwami Kasule, bw’oba osasuddwa akasiimo ka bukadde busatu oluvannyuma lw’okuweereza ku mulimu gwo, oggyibwako omusolo gw’abakozi (PAYE) nga guno gwa nsimbi 802,000/= ne NSSF wa nsimbi 150,000/=. Jjukira nti olwokuba waweza emyaka 60, okkirizibwa okusaba ensimbi za NSSF ne zikuweebwa.
7- Sarah Namwanje e Kawempe; Neebaza kamisona wa URA olw’okutusomesa ebikwata ku musolo omuli engeri gye tugubalamu, engeri gye tusasulamu na lwaki tulina okuwa omusolo. Weebale nnyo ssebo.
Mukyala Namwanje, buvunaanyizibwa bwaffe okukakasa nti abawi b’omusolo baddibwamu ensonga ze baba beetaaga okutangaazibwako. N’olwekyo, weebale Kusiima kaweefube waffe ono era genda mu maaso ng’obuuza ky’oba totegedde ku musolo, ojja kuddibwamu.
8- Nina akaduuka mu kyalo naye sirabanga angerekera musolo. Bwe balijja ne basanga nga siguwanga mbeera n’omusango? Era mumpa magezi ki?
Bw’otandika bizinesi yonna, buvunaanyizibwa bwo okulaba ng’ogiwandiisa ku musolo ng’otuukirira woofiisi etwala ekitundu mw’okolera. Okubirizibwa okukuuma ebiwandiiko bya bizinesi yo nga muno mulimu by’otunda n’ensaasaanya yo. Bizinesi yo etuuka mu ttuluba ly’okusasula omusolo singa eba ekola ennyingiza esukka mu bukadde 10 mu mwaka. Mu buwufu bwe bumu, buvunaanyizibwa bwo okukakasa nti osasula omusolo mu bizinesi yo ng’okolagana ne woofiisi etwala ekitundu mw’okolera. N’olwekyo, tolinda mukozi wa URA yenna kukutuukako okusobola okutuukiriza obuvunaanyizibwa bwo ku musolo.
No Comments yet!